Florence Nightingale (1820-1910)
Verplegen uit roeping
Op 12 mei 1820 ziet in het Italiaanse Florence de dochter van de Engelse familie Nightingale het levenslicht. De baby krijgt de toepasselijke naam ‘Florence’. Ze groeit op in Engeland en ontvangt als dochter van rijke ouders een goede opvoeding. Al jong houdt Florence een dagboek bij. Zo beschrijft ze op 7 februari 1837 hoe God haar riep haar leven in dienst van hem te stellen. Ze weet niet precies wat die dienst inhoudt. Dat begrijpt ze pas als zij in 1850 de Diaconessengemeenschap in Kaiserswerth (Duitsland) bezoekt en daar dominee Fliedner en zijn vrouw ontmoet. Zij vinden ‘door God geroepen zijn’ een voorwaarde voor een goede ziekenverpleging en Florence begrijpt ineens haar roeping.
Florence laat zich opleiden tot ziekenverpleegster. Dat gaat allemaal niet gemakkelijk. Ze krijgt ruzie met haar ouders, zij vinden dat Florence gewoon moet trouwen en moeder moet worden. Een dame van stand werkt niet, en al helemaal niet in de verpleging! Florence laat zich niet om praten, zij zàl iets doen aan de erbarmelijke ziekenverpleging. Ze gaat aan de slag en verzamelt veel gegevens over sterfte, ziekte en leefbaarheid in Engelse ziekenhuizen. Die gegevens zet ze in grafieken en tabellen. Dat zijn haar wapens om de onhygiënische toestanden te lijf te gaan.
De harde werkelijkheid op de Krim
En dan krijgt ze de kans van haar leven: er breekt oorlog uit op de Krim en de Engelse soldaten sterven bij bosjes. Engeland is diep geschokt en schreeuwt om iemand die al die problemen daar eens even goed aanpakt. En dat is Florence. De minister van oorlog vraagt haar te gaan en ze gaat. Ze neemt 38 verpleegsters met zich mee. Ze vertrekken per schip naar Scutari in Turkije. De situatie die zij daar aantreft is onbeschrijflijk. Een kazerne doet dienst als hospitaal, maar er is geen water, het sanitair is slecht en vervuild, keukens ontbreken, artsen en verplegers zijn er nauwelijks. Uit deze chaos weet Florence een hospitaal te scheppen, waar de gewonden een menswaardige verzorging ontvangen. Zelf is ze dag en nacht in touw en haar bijnaam, door de gewonden bedacht, “the lady with the lamp” illustreert hoe zij wordt gewaardeerd. “Wij konden haar schaduw wel kussen, als die over ons heen viel” schreef een oud-patiënt uit Scutari.
Verplegen als vak
Weer terug in Engeland ontvangt zij als dank voor het vele werk een flink geldbedrag. Ze richt daarvan de eerste verpleegstersschool in Engeland op, bij het St. Thomas Hospital. Het gaat in Engeland niet goed met Florence. Wat ze gezien en meegemaakt heeft op de Krim, heeft ze nooit kunnen verwerken. En dus blijft ze vanaf 1856 vooral binnen op de bank. Vanuit haar kamer vecht zij verder voor een betere gezondheidszorg. In 1859 schrijft ze de bestseller ‘Notes on Nursing. Binnen een paar jaar is dit het internationale handboek voor ziekenverpleging. Het boekje bevat alle regels van goede ziekenverpleging. Wie het nu leest, merkt hoe knap het is geweest om al in de 19de eeuw zo vooruitstrevend over ziekenverpleging en de opleiding tot verpleegster te denken. Florence Nightingale verdient met al haar inspanningen de eretitel ‘grondlegster’ van de moderne ziekenverpleging.
Florence Nightingale | Anna Pauline Reynvaan | Lientje de Bussy Kruysse | Aafke Gesina van Hulst
print pagina
