12 mei: Dag van de Verpleging
Florence groeide op in Engeland in de hogere klasse. Florence had al heel jong de gewoonte ontwikkelt om haar gedachten op te schrijven, zo schreef zij in 1837 dat zij de stem van God had gehoord en dat Hij haar tot Zijn dienst had geroepen. Pas in 1850 begreep zij welke bedoeling hier achter zat, toen zij in Kaiserswerth dokter Fliedner en zijn vrouw ontmoette. Zij vonden dat een roeping een voorwaarde is voor een goede verpleging. In 1951 kreeg zij bij hen een opleiding tot verpleegkundige. Haar ouders stonden niet achter haar keus voor de verpleging, maar Florence gaf niet op. Belangrijk werk voor Florence was het humaniseren van de ziekenhuizen en het professionaliseren van het verpleegkundige beroep. Haar bekendheid heeft zij echter vooral te danken aan haar werk tijdens de Krimoorlog (1853 – 1856), waar Florence het in de chaotische oorlogssituatie lukte een ziekenhuis te creëren waar de gewonde soldaten goede zorg ontvingen. Eenmaal terug in Engeland heeft zij als dank een groot geldbedrag ontvangen, dit heeft zij gebruikt om de eerste verpleegstersschool (1860) op te richten. Weinig mensen zullen nu nog weten waar 12 mei, Dag van de Verpleging voor staat. Wat is het idee achter deze dag, en waarom is er tegenwoordig zo weinig aandacht voor?Doel van de Dag van de Verpleging
De Dag van de Verpleging is uitgeroepen met drie doelstellingen: Ten eerste wilde men de verpleging onder de aandacht te brengen als beroepsmogelijkheid. Ten tweede allen die werkzaam zijn in de verpleging te herinneren aan de idealen waarmee zij het vak zijn ingegaan. Ten derde een oproep aan alle verpleegkundigen tot reflectie over hun vak dat steeds in beweging is.
Het bereiken van de doelstellingen
Een heel belangrijk punt om de doelstellingen te bereiken is publiciteit. Er wordt veel materiaal ontwikkeld dat verspreid wordt. Er wordt speciaal materiaal ontwikkeld om te gebruiken bij de voorlichting op middelbare scholen. Aan deze scholen wordt gevraagd om rond 12 mei extra aandacht te besteden aan de verpleging. Overal waar verpleegkundigen werkzaam zijn, worden directies opgeroepen om speciale acties te houden. Verder wordt er geprobeerd om de aandacht van de media te krijgen, door activiteiten te organiseren en promotiemateriaal te ontwikkelen. Elk jaar wordt er een motto gekozen, en is er een nationale manifestatie over een aan het motto gerelateerd
onderwerp
![]() |
![]() |
Er zijn voor de viering van 12 mei door de jaren heen vele voorwerpen uitgebracht. Allereerst natuurlijk heel veel informatiemateriaal, folders en dia’s voor scholen en boekjes over de verpleging. Maar ook kaarten, suikerzakjes, sluitzegels, auto – etiketten, posters en theelepeltjes, allemaal bedrukt met het logo van 12 mei.
Ook werd er ieder jaar een kleurwedstrijd gehouden voor kinderen. Bovenstaande kleurplaat is uit 1970, dat jaar was het 150 jaar geleden dat Florence Nightingale geboren werd.
De vlag van de Dag van de Verpleging
In 1964 is er een speciale vlag ontworpen ter gelegenheid van de Dag van de Verpleging. Twee medewerkers van het psychiatrisch ziekenhuis ‘Brinkgreven’ in Deventer hebben de vlag ontworpen. Deze vlag werd voor het eerst gehesen op 12 mei 1964. De vlag werd geregistreerd bij de internationale vlaggenregistratie, The Flag Research Centre. Daardoor is de vlag internationaal bekend geworden.

De Dag van de Verpleging internationaal
In vele landen over de hele wereld wordt er aandacht besteed aan de Dag van de Verpleging. In de Verenigde Staten is er geen dag, maar een week van de verpleging, deze week is van 6 tot 12 mei. Tijdens deze week wordt er op 8 mei speciale aandacht besteed leerling verpleegkundigen. Ook worden er vele artikelen gemaakt voor die week die bij de American Nurses Assosiation besteld kunnen worden. In Japan wordt sinds 1991 de Dag van de Verpleging op 12 mei gevierd. De Japanese Nurcing Association organiseert allerlei activiteiten waaronder de mogelijkheid om een dag in de verpleging te werken, hiermee kunnen mensen ervaren hoe het is om in de verpleging te werken. Veel landen sluiten bij de viering van 12 mei aan bij het thema dat jaarlijks door de International Council of Nurses wordt bedacht, bijvoorbeeld “Nurses are always there for you: caring for families”.
Dag van de Verpleging door de jaren heen
De aandacht die er voor de Dag van de Verpleging is geweest is door de jaren heen afgenomen. In de eerste jaren na het uitroepen van 12 mei tot de Dag van de Verpleging waren er vele acties in ziekenhuizen. Dit blijkt uit de vermeldingen hierover in het Tijdschrift voor Ziekenverpleging. Ieder jaar staan er in het mei nummer een aantal artikelen rond het motto van dat jaar. Het volgende gedicht stond in 1971 in het Tijdschrift voor Ziekenverpleging:
Dag van de Verpleging
Zo’n dag anders dan de andere dagen
Zo’n dag waarop we allen anders zagen
Zo één, zo samen, zo een band
Zo’n openbaring waarin je dan belandt
Een diner voor ieder van de verpleging
Zo’n soort moederdag beweging
De samenhorigheid die men dan biedt
Is iets wat je zelden ziet
Hulde aan de dag die je laat weten
Dat Florence Nightingale bestond
En niet werd vergeten.
Zo’n dag waarop we allen anders zagen
Zo één, zo samen, zo een band
Zo’n openbaring waarin je dan belandt
Een diner voor ieder van de verpleging
Zo’n soort moederdag beweging
De samenhorigheid die men dan biedt
Is iets wat je zelden ziet
Hulde aan de dag die je laat weten
Dat Florence Nightingale bestond
En niet werd vergeten.
In de jaren tachtig neemt de belangstelling sterk af, de enige vermelding van de Dag van de Verpleging is een cartoon in het mei nummer van 1981.
In de jaren negentig verschijnt er behalve een kort stukje naar aanleiding van het motto in het redactioneel van mei 1992 niets meer.
Conclusie
De belangstelling voor de Dag van de Verpleging is door de jaren heen steeds minder geworden. Het voornaamste doel van deze dag was het verpleegkundeberoep te promoten en de mensen werkzaam in deze sector in het zonnetje te zetten. Het idee dat werken in de verpleging een roeping is, is al lang geleden verlaten. De verpleging wordt erkend als een volwaardig beroep. Is het dan misschien gewoon overbodig geworden om een speciale dag voor de verpleging te vieren? Deze vraag kan naar mijn mening niet positief beantwoord worden. De viering van de Dag van de Verpleging lijkt actueler dan ooit met het grote personeelstekort in de zorg en daardoor extra werkdruk op de verpleegkundigen. Hoe komt het dan dat er toch zo weinig aandacht voor is? Het antwoord hierop is volgens mij de veranderde kijk op de verpleging, van roeping naar beroep. Hierdoor is er naast verbetering van de arbeidsvoorwaarden, minder verheerlijking van de verpleegkundigen. Het idee van de verpleegkundige die haar leven in dienst stelt van anderen, is verleden tijd. Daarvoor in de plaats is de opvatting gaan overheersen van een recht op zorg en de verpleegkundigen die daar voor moeten zorgen. Hieruit blijkt dat de doelstellingen, zoals die in 1964 zijn geformuleerd nog steeds actueel zijn.
print pagina



