Anna Reynvaan (1844-1920)
In 1844 krijgt het gezin van de rijke Amsterdamse tabakshandelaar Reynvaan een dochter: Johanna Paulina. Haar roepnaam is Anna. Als Anna Reynvaan 10 jaar oud is sterft haar moeder. Anna neemt de moederrol over en krijgt de zorg over haar broertjes en zusjes. Anna groeit op en wil wat met haar leven doen. Maar ‘meisjes van stand’ moeten trouwen met een rijke man en kinderen krijgen. De enige mogelijkheid die ze heeft is liefdadigheid, het zorgen voor de armen is een typische bezigheid voor vrouwen als Anna. Anna luistert niet en in 1880 slaagt ze voor de verpleegstersopleiding van het Witte Kruis. Ze krijgt van haar vader geen toestemming om als verpleegster te gaan werken. Anna gaat toch stiekem in de nachtdienst werken in het particuliere Burgerziekenhuis. Haar zussen helpen haar hierbij. Het duurt niet lang voordat haar vader erachter komt, dan geeft hij maar toestemming.
Het Burgerziekenhuis was een particulier ziekenhuis voor de rijkere mensen. Anna Reynvaan werkt er een jaar. De patiënten hebben het er goed maar Anna kan de dingen die zij tijdens haar opleiding in het gemeentelijke binnenhuis had gezien niet vergeten. Dat was een publiek ziekenhuis en de mensen kregen er veel minder goede verpleging. Anna Reynvaan wil meehelpen om die omstandigheden te verbeteren. Ze meldt zich bij de directeur wordt aangenomen maar zij mag haar nieuwe ideeën niet uitvoeren. Dan hoort ze dat dokter Van Deventer is benoemd tot geneesheer van het Amsterdamse Buitengasthuis (voorloper van het huidige AMC), hij en zijn vrouw waren bezig om de toestanden in dit ziekenhuis te verbeteren. Anna solliciteert er en krijgt de baan.
Nieuwe plannen voor de verpleging
Anna Reynvaan werkt samen met dokter van Deventer aan het beter organiseren van het Buitengasthuis. Hij is er directeur, zij adjunct-directrice! Anna wil niet alleen verplegen, ze wil ook beschaving brengen: ze wil patiënten en personeel opvoeden. Ze wil dat patiënten ziekenhuiskleding dragen en het personeel moet in uniform. Op de verjaardag van dokter Van Deventer geeft ze hem de eerste uniformen, betaalt uit eigen zak. ’s Nachts controleert Anna Reynvaan het personeel, hierdoor verbeteren de omstandigheden in het gasthuis al snel. Zij runt het gasthuis als een groot huishouden. De kern hiervan is orde, regelmaat, overleg met bedienden en zuinigheid.
De Nederlandse Bond voor Ziekenverpleging
Door het Witte Kruis komt Anna Reynvaan in contact met Jeltje de Bosch Kemper. Samen komen zij met het idee voor de oprichting van een maandblad voor ziekenverpleging, Anna is er redactrice en Jeltje voorzitter van de redactie. In het maandblad schrijft Anna Reynvaan veel artikelen, onder andere over het belang van hygiëne. In 1893 richten Jeltje de Bosch Kemper en Anna Reynvaan de Nederlandse Bond voor Ziekenverpleging op. De bond wil een landelijke opleiding voor verpleegsters. Er moeten eenduidige eisen komen voor een verpleegster, ze moet niet alleen technische kennis hebben maar ook bereid zijn tot offers en de eer van het beroep hoog houden. Op 19 maart 1920 overlijdt Anna Reynvaan aan de Spaanse Griep. Als eerbetoon aan haar vindt ieder jaar in Amsterdam de Anna Reynvaan-lezing plaats, waarbij een bijzondere verpleegkundige een lezing houdt en in het zonnetje staat.
Florence Nightingale | Anna Pauline Reynvaan | Lientje de Bussy Kruysse | Aafke Gesina van Hulst
print pagina
