Wie was Anna Reynvaan? (1844-1920)
Wie was Anna Reynvaan?
In 1844 krijgt het gezin van de rijke Amsterdamse tabakshandelaar Reynvaan, een dochter: Johanna Paulina. Haar roepnaam is Anna. Als Anna Reynvaan tien jaar oud is sterft haar moeder. Anna neemt de moederrol over en zorgt voortaan voor haar broertjes en zusjes. Als Anna volwassen is wil ze zieken gaan verplegen. Maar dat hoort niet vindt men in die tijd. ‘Dames van stand’ moeten trouwen met een rijke man en kinderen krijgen. Ze doet een korte opleiding in een gemeenteziekenhuis maar haar vader geeft geen toestemming om als verpleegster te gaan werken. Anna gaat toch stiekem in de nachtdienst werken en haar zussen helpen haar hierbij. Het duurt niet lang voordat haar vader erachter komt. Hij geeft dan toch maar toestemming.
Het Burgerziekenhuis waar ze gaat werken was een ziekenhuis voor de rijkere mensen. Anna Reynvaan werkt hier een jaar. De patiënten hebben het er goed maar Anna kan de dingen die zij tijdens haar opleiding in het gemeenteziekenhuis had gezien niet vergeten. In dat ziekenhuis kregen de mensen veel minder goede verpleging. Anna Reynvaan wil meehelpen om de zorg ook daar te verbeteren. Ze meldt zich bij de directeur wordt aangenomen maar zij mag haar nieuwe ideeën niet uitvoeren. Dan hoort ze dat dokter Van Deventer is benoemd tot geneesheer van het Amsterdamse Buitengasthuis (voorloper van het huidige AMC), hij en zijn vrouw waren bezig om de toestanden in dit ziekenhuis te verbeteren. Anna solliciteert er en krijgt de baan.
Nieuwe plannen voor de verpleging
Anna Reynvaan gaat bij het Amsterdamse Buitengasthuis werken. (Dat ziekenhuis bestaat nog steeds en heet nu het AMC.) Ze werkt samen met dokter Van Deventer en zijn vrouw aan het beter organiseren van dit ziekenhuis. Dokter Van Deventer is de hoofddirecteur, en zij wordt tweede directrice. Anna wil niet alleen verplegen, ze wil ook beschaving brengen. Ze wil patiënten en personeel opvoeden. Zo vindt ze dat patiënten ziekenhuiskleding moeten dragen en het personeel een uniform. Op de verjaardag van dokter Van Deventer geeft ze hem de eerste uniformen. Anna heeft die betaald uit eigen zak. Het gaat al snel veel beter in het ziekenhuis. Anna doet alsof het een groot huishouden is. Ze weet precies hoe ze dat moet leiden want dat deed ze ook in haar eigen gezin.
Bijzondere verpleegkundige
Samen met een andere belangrijke dame, namelijk Jeltje de Bosch Kemper, begint zij een nieuw maandblad. Ze noemen dit het ‘Maandblad voor ziekenverpleging’. Dit blad is trouwens altijd blijven bestaan en heet nu ‘Tijdschrift voor Ziekenverpleging’. Hierin beschrijven Anna en Jeltje in die tijd bijvoorbeeld hoe belangrijk goede hygiëne eigenlijk is. In 1893 richten de twee vrouwen ook de Nederlandse Bond voor Ziekenverpleging op. Deze bond wil een landelijke opleiding voor verpleegsters. Ze vinden dat overal in het land verpleegsters hetzelfde moeten leren en kunnen. Op 19 maart 1920 overlijdt Anna Reynvaan aan de Spaanse Griep.
We zijn haar gelukkig niet vergeten. Ieder jaar in Amsterdam wordt de Anna Reynvaan-lezing gehouden. Een bijzondere verpleegkundige uit onze tijd wordt dan in het zonnetje gezet.
Florence Nightingale | Anna Pauline Reynvaan | Aafke Gesina van Hulst
print pagina
